Encyklopedia Britannica
Encyklopedia Britannica (ang. Encyclopædia Britannica) - najstarsza wydawana do chwili obecnej i najbardziej prestiżowa angielskojęzyczna encyklopedia. Artykuły w niej zamieszczane uważane są powszechnie za wiarygodne i dokładne.
[edytuj] Historia encyklopedii
Wydawana od XVIII wieku w Edynburgu w Szkocji. W przeciwieństwie do Wielkiej Encyklopedii Francuskiej była bardzo zachowawcza, późniejsze wydania były zwykle dedykowane monarchii panującej. W 1870 roku wydawnictwo zostało przeniesione do Londynu. 11. edycja encyklopedii, wydana w 1911 roku wspólnie z Uniwersytetem Cambridge, uważana jest za klasyczne wydanie Encyklopedii Britanniki, reprezentujące sumę wiedzy dostępnej u progu XX wieku, znajduje się w domenie publicznej i jest rozwijana w ramach Projektu Gutenberg jako Project Gutenberg Encyclopedia.
Po wydaniu 11 edycji znak handlowy i prawa do publikacji encyklopedii zostały sprzedane wydawnictwu Sears Roebuck z Chicago, które następnie, w 1941 roku, odstąpiło je Uniwersytetowi Chicagowskiemu. W styczniu 1996 roku wydawnictwo Encyclopædia Britannica Inc. zostało kupione przez szwajcarskiego milionera Jacqui Safra. 11 edycja liczy sobie 29 tomów i 44 miliony wyrazów.
W 2004 roku pełna wersja Encyklopedii Britannica zawierała ok. 120 tysięcy artykułów, liczących razem około 44 milionów słów. Wydawana jest w formie książkowej, dostępna on-line, na płytach CD-ROM oraz DVD-ROM. Artykuły do bieżących wydań powstały staraniem ponad 4 tysięcy współpracowników. Ok. 35% zawartości encyklopedii zostało przepisanych lub napisanych od nowa w ostatnich 2 latach.
[edytuj] Historia wydań
| Wydanie | Data publikacji | Objętość | Edytorzy |
|---|---|---|---|
| 1. | 1768–1771 | 3 tomy | William Smellie |
| 2. | 1777–1784 | 10 tomów | James Tytler |
| 3. | 1788–1797, sup. 1801 | 18 tomów i 2 sup. | Colin Macfarquhar i George Gleig |
| 4. | 1801–1809 | 20 tomów | James Millar |
| 5. | 1815 | 20 tomów | James Millar i Thomas Bonar |
| 6. | 1820-1823, sup. 1815–1824 | 20 tomów i 6 sup. 1 | Charles Maclaren i Macvey Napier |
| 7. | 1830–1842 | 21 tomów | Macvey Napier |
| 8. | 1853–1860 | 22 tomy 2 | Thomas Stewart Traill |
| 9. | 1875–1889 | 25 tomów 3 | Thomas Spencer Baynes (do 1880, później W. Robertson Smith) |
| 10. | 1902–1903 | wydanie 9. + 11 sup. 4 | Sir Donald Mackenzie Wallace, Hugh Chisholm i Arthur T. Hadley z pomocą Franklina H. Hoopera |
| 11. | 1910-1911 | 29 tomów | Hugh Chisholm |
| 12. | 1921–1922 | wydanie 11. + 3 sup. 5 | Hugh Chisholm |
| 13. | 1926 | wydanie 11. + 3 sup. 6 | James Louis Garvin |
| 14. | 1929–1973 | 24 tomy 7 | James Louis Garvin z pomocą Franklina H. Hoopera |
| 15. | 1974–1984 | 30 tomów 8 | Mortimer J. Adler, William Benton i Charles E. Swanson |
| 1985– | 32 tomy 9 |
Uwagi do wydań
1Suplementy do wydań czwartego, piątego i szóstego Encyclopaedia Britannica. Zawierają wstępne rozważania na temat historii nauki 2 Wydania ósme i czternaste zawierały osobne indeksy. 3 Wydanie 9. zawierało artykuły autorstwa wybitnych osobistości tamtych czasów, jak na przykład artykuł Jamesa Maxwella na temat elektryczności i magnetyzmu oraz Williama Thomsona (który później przyjął imię Lord Kelvin) na temat ciepła. 4 Wydanie 10. zawierało tom map i zbiorczy indeks tomów wydań 9. i 10. 5 Tomy 30-32 ... Nowe tomy stanowią, w połączeniu z dwudziestoma dziewięcioma tomami wydania jedenastego, wydanie dwunaste. 6 Suplement ten zastąpił poprzedni suplement: Trzy nowe tomy suplementu stanowią, wraz z tomami najnowszego wydania, wydanie trzynaste. 7 Wydanie to było pierwszym, które było uaktualniane (zazwyczaj corocznie). 8 Wydanie 15. (nazwane "Britannica 3") zostało wydane jako wiele zbiorów: 10-tomowa Micropædia (zawierająca krótkie artykuły i służąca za indeks), 19-tomowa Macropædia oraz Propædia. 9 W roku 1985 system wydań został zmodyfikowany – Micropædia przestała służyć za indeks. Zamiast tego zostały dodane dwa osobne tomy indeksu. Artykułu zbioru Macropædia zostały skonsolidowane w mniej bardziej rozbudowanych (na przykład osobne artykuły o 50 stanach Stanów Zjednoczonych zostały włączone do artykułu "Stany Zjednoczone Ameryki"), przy czym niektóre artykuły średniej wielkości zostały przeniesione do Micropædii. Pierwsze wydanie CD-ROM zostało przygotowane w roku 1994. W tym czasie została także udostępniona płatna możliwość korzystania z encyklopedii on-line. W roku 1999 dostęp ten był bezpłatny. Nie wydawano także uaktualnianych wersji drukowanych. Eksperyment ten zakończył się w roku 2001, a nowa wersja drukowana została wydana w roku 2002. |
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Encyclopædia Britannica – oficjalna strona WWW
- LoveToKnow™ Free Online Encyclopedia edycja z 1911 r. on-line.
- 1911 Encyclopædia Britannica pierwszy tom.