Osaka 大阪市 (Ōsaka-shi)
Kraj	Japonia
Wyspa	Honsiu
Region	Kinki
Prefektura	Osaka
Współrzędne geograficzne	34° 41' N 135° 30' E
Populacja  (2005)  - liczba ludności  - gęstość zaludnienia	2 640 097 os. 11 894 os./km²
Obszar	221,96 km²
Symbole miasta  - drzewo  - kwiat	Sakura (Prunus) Bratek (Viola tricolor hortensis)
Urząd miejski  - Burmistrz  - Adres  - Telefon  - Strona oficjalna	Kunio Hiramatsu 〒530-8201 Ōsaka-shi, Kita-ku, Nakanoshima, 1-3-20 06-6208-8181 po japońsku i angielsku
Miasta partnerskie	Buenos Aires (Argentyna) Chicago (USA) Hamburg (Niemcy) Mediolan (Włochy) Melbourne (Australia) San Francisco (USA) Sankt Petersburg (Rosja) São Paulo (Brazylia) Szanghaj (Chiny)
Ōsaka zaznaczona czerwonym punktem na mapie Japonii
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Wikiprojekt · Portal · Kategoria · Zadanie

Osaka, Ōsaka (jap. 大阪市 - Ōsaka-shi) jest trzecim co do wielkości miastem w Japonii. Leży w połudnowo-zachodniej części wyspy Honsiu w regionie Kinki (Kansai) nad Zatoką Osaka, u ujścia rzeki Yodo. Jest stolicą prefektury o tej samej nazwie. Jest częścią obszaru metropolitalnego Keihanshin zamieszkiwanego przez około 18 milionów osób. Osaka jest jednym z najważniejszych ośrodków przemysłowych, handlowo-usługowych, kulturalno-naukowych i rozrywkowych w kraju, o niezwykle potężnym potencjale ekonomicznym konkurującym z Tokio. Jest to także jeden z najważniejszych węzłów komunikacyjnych i największych portów morskich w kraju.

[edytuj] Historia

Zamek Ōsaka

W starożytności Osaka nazywała się Naniwa, a nazwa ta pojawia się we wczesnych dokumentach historycznych. Cesarz Kōtoku uczynił ten obszar swoją stolica i nazwał go Naniwanomiya (Stolica Naniwy). Dzięki położeniu nad dużą zatoką Morza Wewnętrznego i na potężnych rzekach szybko powstał tu ważny port morski zorientowany przede wszystkim na Chiny i królestwa na Półwyspie Koreańskim, a w IV wieku Naniwa była już jednym z najważniejszych ośrodków handlu. Główne drogi transportu tworzyła też sieć kanałów, utrzymywana i powiększana w ten sposób, że z urobku wykopów formowano sztuczny ląd. W roku 1496 buddyjska sekta Jodo Shinshu założyła w Ishiyamie (dzisiaj część Osaki) swoją mocno ufortyfikowaną siedzibę, świątynię Ishiyama Honganji. W 1576 roku Oda Nobunaga rozpoczął oblężenie świątyni, które trwało do roku 1580, a zakończyło się kapitulacją mnichów i wyburzeniem ich siedziby. Na jej miejscu Toyotomi Hideyoshi postawił własną budowlę zwaną Zamkiem Ōsaka. Od średniowiecza do epoki Meiji Osaka nazywała się Ōzaka (大坂). W tamtych czasach Osaka była drugim największym, a ekonomicznie najważniejszym miastem Japonii. Wielowiekowy rozwój handlu przyczynił się do tego, że mieszkańcami Ōzaki byli głównie rzemieślnicy i kupcy. Dla wielu mieszkańców Ōzaki nastały jednak ciężke czasy, kiedy to na początku XVII wieku do władzy doszli szoguni z rodu Tokugawa. Uchwalenie konfucjanizmu jako religii panującej, której idee ściśle regulowały hierarchię społeczeństwa i uczynienie z kupców najniżej ulokowaną grupę społeczną, którą pozbawiono większości praw, spowodowało, że ōzakijczycy z wielkim dystansem i niechęcią zapatrywali się później na dalsze poczynania kasty rządzącej z Edo. Ale pod koniec XVII wieku fortuny samurajskich rodów zaczęły się kurczyć, natomiast osakijskie rodziny kupieckie urosły w bogactwo i potęgę dając początek obecnym biznesmenom, uchodzącym za najsprytniejszych w kraju. Wrogość wobec Edo i kultury tworzonej przez szogunat Tokugawa sprawiła, że mieszkańcy Ōzaki usiłowali zachować niezależność i odmienność od stolicy wojskowej poprzez zbałość o własną kulturę. W 1657 roku pożar strawił znaczną część Edo, w tym Yoshiwarę, w której istniało bardzo dużo teatrów kabuki, a wielu aktorów na stałe przeniosło się do Ōzaki. Ōzaka stała się więc głównym krajowym ośrodkiem teatru kabuki, a do dziś jest japońskim ośrodkiem unikalnej sztuki teatralnej bunraku.

Po przełamaniu trwającej przeszło 200 lat izolacji Japonii, obaleniu szogunatu Tokugawa i przywróceniu realnej władzy cesarzowi, miasto zmieniło nazwę na Ōsaka, a jej mieszkańcy chętnie wznowili kontakty z obcokrajowcami zapoznając się z najnowszymi zdobyczami nauki, medycyny i techniki. W wyniku rewolucji Meiji miasto było jednym z głównych ośrodków kształtujących nowy system powszechnego szkolnictwa i rozwoju nauki, czego dowodem może być założenie w tym czasie kilku uczelni, które szybko zyskały sobie renomę i z czasem doczekały się statusu uniwersyteckiego. Jednocześnie olbrzymie inwestycje w cesarską stolicę, jaką stało się Tokio, zaniedbały Osakę. Doprowadziło to do kurczenia się jej dobrobytu i systematycznego spadku wysokiej pozycji na rzecz Tokio i pierwszych otwartych portów morskich dla zagranicznych kontrahentów, jak Hakodate, Jokohama, Kobe czy Nagasaki. Mimo to osakijczycy własnymi siłami postanowili na wzór zachodni zmodernizować miasto. W 1874 roku Osaka uzyskała połączenie kolejowe z nieodległym Kobe, a w 1877 roku z Kioto. Osaka okazała się też atrakcyjnym miastem do rozwoju przemysłu i począwszy od lat 80. XIX wieku budowano nowoczesne fabryki, stocznie i rafinerie. W 1903 roku, uruchomiono pierwszą linię tramwajową, a w dystrykcie Tennōji zorganizowano V Narodową Wystawę Przemysłu, podczas której demonstrowano najnowsze zdobycze techniki. I wojna światowa przyspieszyła rozwój przemysłu, kiedy lekki przemysł bawełniany stracił na ważności na rzecz przemysłu ciężkiego i chemicznego. Gwałtowna industrializacja przyczyniła się jednak do znacznej degradacji środowiska naturalnego w regionie Hanshin. Nadmiar odpadów z licznych fabryk, skażenie rzek i unoszący się nad miastem gęsty smog sprawiły, że przez europejczyków Osaka została okrzyknięta ″Manchesterem Orientu″. Od połowy lat 20. do początku lat 30. Osaka była najbardziej zaludnionym miastem Japonii i szóstym na świecie. W latach 1920 - 1940 ludność Osaki zwiększyła się z 1,3 do 3,3 miliona zameldowanych osób.

W czasie II wojny światowej Osaka była jednym z najważniejszych celów amerykańskich nalotów bombowych. Miasto legło w gruzach i straciło niemal wszystkie zabytki. Po wojnie pełni nadziei na odzyskanie dawnej świetności miasta mieszkańcy z optymizmem budowali Osakę opierając się na nowych planach urbanistycznych. Rozwój przemysłu w Osace wprawdzie ustał z powodu braku przestrzeni budowlanej i nowych ujęć wody gruntowej, ale miasto, zgodnie z zamierzeniami szybko stało się na nową potęgą ekonomiczną. W latach 50. i 60. zaczęto realizować projekty mające na celu zagospodarowanie nowych dzielnic portowych na sztucznych wyspach i wybrzeżach. Powstały tam nowe fabryki, magazyny i tereny składowe, do których doprowadzono autostrady na estakadach i linie kolejowe dla transportu przeładunkowego. Mimo to w następnej dekadzie stary port w Osace zaczął obumierać. Rewolucyjne przemiany w technice transportu i handlu międzynarodowym spowodowały zmniejszenie, a w niektórych asortymentach towarów nawet zanik potrzeb przeładunkowych. Choć Osaka w dalszym ciągu pozostaje jednym z najważniejszych ośrodków przemysłu w Japonii, miasto zyskało na uznaniu dzięki rozwojowi sektora handlowo-usługowo-finansowego. Sektor ten stał się najbardziej dochodową dziedziną gospodarki miasta, dzięki czemu Osaka uważana jest dziś za przodujący w Japonii ośrodek biznesu i jeden z najważniejszych na świecie. W 1970 roku w podosakijskiej miejscowości Suita odbyła się pierwsza w Azji wystawa światowa Expo, która zgromadziła przeszło 64 miliony zwiedzających. Wydarzenie to zareklamowało na świecie Osakę jako bardzo atrakcyjne miasto do zakładania filii zagranicznych korporacji. W tym samym czasie, w okresie aktywnie działających ruchów ekologicznych, władze miasta uświadomiły sobie, że prestiż Osaki, jak i standard życia jej mieszkańców zależy od stanu środowiska naturalnego. Wydano rygorystyczne przepisy ograniczające emisję gazów trujących przez zakłady produkcyjne, zapoczątkowano badania nad alternatywnymi źródłami odnawialnymi, założono wiele ogrodów i parków rekreacyjnych. W 1990 roku zorganizowano pierwszą w Azji Międzynarodową Wystawę Parków i Ogrodów z udziałem 83 państw i 55 organizacji, którą odwiedziło ponad 23 miliony gości. W późniejszych latach Osaka także pokazywała się jako dogodny ośrodek do międzynarodowych wystaw, konferencji i imprez sportowych i kulturalnych. W 1995 roku w mieście tym odbył się szczyt poświęcony dalszej współpracy gospodarczej krajów APEC, a w 2002 roku było miejscem spotkania przedstawicieli OPEC. W tym samym roku w mieście tym odbyły się Mistrzostwa świata w piłce nożnej.

[edytuj] Demografia

W latach 60. Osakę zamieszkiwało przeszło 3 miliony zameldowanych mieszkańców. Ale wraz ze wzrostem kosztów utrzymania, zanieczyszczeniem powietrza, zgiełkiem ulicznym, hałasem wewnątrz metropolii oraz rozbudową metra i kolei naziemnej wykraczającej poza granice miasta, coraz więcej mieszkańców zaczęło osiedlać się na przedmieściach. Obecnie Osakę zamieszkuje ponad 2,6 miliona osób, co na powierzchni 222 km² daje gęstość zaludnienia prawie 12 tysięcy osób na 1 km². W ciągu dnia liczba ludności przebywającej w Osace waha się w granicach 3,6 - 3,8 miliona, ponieważ znaczna część ludności z okolicznych miejscowości dojeżdża do pracy i szkół wyższych w Osace. Spośród około 118 tysięcy obcokrajowców zamieszkujących Osakę ponad 90 tysięcy stanowią Koreańczycy, skupieni głównie w dzielnicy Tsuruhashi w dystrykcie Ikuno.

[edytuj] Gospodarka

Osaka jest jedną z metropolii globalnych, która ma znaczny udział w wytwarzaniu produktu krajowego brutto (2 miejsce wśród miast Japonii i 7 miejsce wśród miast świata w 2005 roku). Ponad 30 tysięcy fabryk i zakładów produkcyjnych okręgu metropolitarnego Keihanshin dostarcza około 1/10 całkowitej produkcji przemysłowej w Japonii. W Osace silnie rozwinięty jest przemysł metalurgiczny (hutnictwa żelaza i metali nieżelaznych), maszynowy, elektrotechniczny, elektroniczny, materiałów budowlanych, ceramiczny, skórzany, włókienniczy, szklarski i spożywczy. Wzdłuż wybrzeży i na sztucznych wyspach działają rafinerie ropy naftowej i skoncetrowany jest przemysł stoczniowy, chemiczny, drzewny, papierniczy i poligraficzny. Najbardziej dochodową dziedziną gospodarki Osaki jest jednak sektor handlowo-usługowo-finansowy, w którym pracuje 2/3 siły roboczej. Wg MasterCard w 2008 roku Osaka zajęła 19 pozycję wśród miast przodujących w konkurencyjności handlu i finansów na świecie. Osakijska giełda papierów wartościowych pod względem pieniężnym jest drugą co do wielkości w kraju i jedną z bardziej znaczących w gospodarce światowej. Metropolia ta i jej okolice są ośrodkami narodzin wielu ogromnych japońskich korporacji, m.in. takich marek, jak Daiwa, Daimaru, Marubeni, Matsushita, Sanyo, Sumitomo i Suntory. Działają tu liczne banki, towarzystwa ubezpieczeniowe, firmy telekomunikacyjne, największe w kraju domy towarowe, luksusowe hotele, ośrodki międzynarodowego handlu i mają tu swe siedziby jedne z najbardziej wpływowych agencji prasowych oraz stacji radiowych i telewizyjnych w kraju. Niezwykle istotnym potencjałem gospodarczym Osaki jest także biznes związany z szeroko rozumianą rozrywką, hazardem, kulturą, modą i kuchnią - odbywają się tu m.in. liczne festiwale muzyczne, międzynarodowe targi mody, imprezy sportowe oraz funkcjonują setki tysięcy placówek gastronomicznych i rozrywkowych. Miasto jest jednym z najbogatszych na świecie, a jego mieszkańcy pomimo niedogodności związanych z bardzo wysokimi kosztami utrzymania, niedoborem terenów zielonych i obiektów wypoczynkowych, znacznym zanieczyszczeniem rzek i powietrza oraz przeludnieniem w centralnych okręgach, prowadzą życie na bardzo wysokim standardzie.

[edytuj] Atrakcje

• Zamek Ōsaka, budowany od 1583 roku, kilkakrotne odbudowywany.
• Świątynia buddyjska Shitennōji (Czterech Królów Nieba) i chramy szintoistyczne Tenmangū i Imamiya Ebisujinja.
• Liczne muzea, w tym Muzeum Sztuki Orientalnej, Muzeum Nauki, Narodowe Muzeum Sztuki, Muzeum Historyczne Miasta Osaki, Muzeum Morskie Osaki, Muzeum Wina i Muzeum Piwa.
• Duża liczba parków rozrywki włączając w to Universal Studios Japan i Expoland.
• Parki Sumiyoshi, Tsurumiryokuchi, Ōsaka Business Park i ogród zoologiczny w parku Tennōji Kōen.
• Kaiyūkan - akwarium zawierające 35 tysięcy zwierząt wodnych w 14 zbiornikach, z których największy jest jednocześnie największym zbiornikiem na świecie, zawierającym 5,4 tysiąca ton wody.
• Shinsaibashi - elegancka dzielnica ekskluzywnych kawiarń, herbaciarń z gejszami, domów towarowych, butików, drogerii, sklepów z kimonami, porcelaną, biżuterią i lokalnymi produktami rzemieślniczymi oraz najlepszych w całym kraju hoteli miłości.
• Amerikamura - założona na początku lat 70. XX wieku dzielnica propagująca amerykańską kulturę. Na jej obszarze działa około 3 tysięcy amerykańskich butików, sklepów muzycznych, sklepów z zabawkami, dyskotek, kin i nocnych lokali. Dzielnica ta jest enklawą wyzwolonej młodzieży japońskiej buntującej się przeciwko uniformizacji życia społecznego i źródłem narodzin wielu japońskich subkultur młodzieżowych.
• Yoroppamura - niewielka dzielnica ze sklepami i restauracjami w europejskim stylu (przeważnie włoskim, francuskim, angielskim i irlandzkim).
• Tsuruhashi - największa w Japonii dzielnica zamieszkała przez Koreańczyków z bazarami, restauracjami i sklepami oferującymi produkty w koreańskim stylu.
• Dōtonbori - dzielnica teatrów, kabaretów, restauracji z lokalnymi potrawami, klubów karaoke, kasyn i salonów gier. Znajduje się tu jedno z największych na świecie podziemnych centrów handlowo-usługowych i labirynty krytych pasaży handlowych. W Dōtonbori fasady budynków ozdobione są fantastycznymi reklamami mechanicznymi, a wejścia restauracji, klubów i salonów gier otoczone gigantycznymi, podświetlanymi maskami i rzeźbami. Dzięki olbrzymim telebimom, bilbordom na ścianach budynków, świetlnym szyldom i neonom odbijającym się w wodach kanału, Dōtonbori stało się jedną z kilku inspiracji dla Ridleya Scotta w stworzeniu futurystycznej metropolii w filmie Łowca androidów .
• Nipponbashi i Den Den Town - jedno z największych w kraju skupisk domów towarowych i sklepów oferujących produkty elektrotechniczne i maszynowe (począwszy od kalkulatorów, telefonów i komputerów, poprzez sprzęt RTV i zestaw AGD aż po urządzenia mechaniczne). Jest to także jedno z największych w kraju ośrodków sprzedaży komiksów, filmów i gier komputerowych manga, a także twardej pornografii.
• Doyamachō - największa w zachodniej Japonii enklawa gejowska z ogromną liczbą klubów, barów i dyskotek przeznaczonych dla mniejszości seksualnych.
• Tobita Shinchi - dzielnica seks-szopów, salonów masażu, domów publicznych i łaźni w tradycyjnym stylu. Choć w Japonii prostytucja od 1958 roku jest formalnie zabroniona, przepisy antyprostytucyjne są martwe, społeczne przyzwolenie na prostytucję duże, a widok sprzedaży usług seksualnych w Tobicie jest bardziej rażący, niż w pozostałych dzielnicach rozkoszy innych miast japońskich. Skąpo odziane dziewczęta kuszą w oknach wystawowych domów publicznych lub bezpardonowo spacerują głównymi ulicami dzielnicy zachęcając przechodniów do skorzystania z ich usług.
• Shinsekai - dzielnica restauracji, pijalni, klubów karaoke, bazarów, wesołych miasteczek w japońskich stylu, ulicznych grajków, mimów i wróżbitów, a także jednego z największych na świecie obiektów rekreacyjno-kuruacyjnych Spa World i Wieży Osaka. Jest to największy obszar w mieście, w którym można poczuć plebejską atmosferę starojapońskiej sfery życia rozrywkowego.

[edytuj] Okręgi miasta

W Osace znajdują się 24 okręgi (区 - ku):

[edytuj] Galeria

Widok Ōsaka Business Park z Zamku Ōsaka

Drapacze chmur w dzielnicy Umeda

Ulica w Dōtonbori

Neony nad kanałem Dōtonbori

[edytuj] Zobacz też

• Metro w Osace

p • d • e

Japonia

Regiony	Hokkaido • Tōhoku • Kantō • Chūbu (Hokuriku - Kōshin'etsu - Tōkai) • Kinki • Chūgoku (San'in - San'yō) • Sikoku • Kyūshū
Prefektury	Aichi • Akita • Aomori • Chiba • Ehime • Fukui • Fukuoka • Fukushima • Gifu • Gunma • Hiroszima • Hokkaido • Hyōgo • Ibaraki • Ishikawa • Iwate • Kagawa • Kagoshima • Kanagawa • Kōchi • Kumamoto • Kioto • Mie • Miyagi • Miyazaki • Nagano • Nagasaki • Nara • Niigata • Ōita • Okayama • Okinawa • Osaka • Saga • Saitama • Shiga • Shimane • Shizuoka • Tochigi • Tokushima • Tokio • Tottori • Toyama • Wakayama • Yamagata • Yamaguchi • Yamanashi
Główne miasta (Miasta oznaczone rządowym rozporządzeniem)	23 okręgi Tokio • Chiba • Fukuoka • Hamamatsu • Hiroszima • Jokohama • Kawasaki • Kitakyūshū • Kobe • Kioto • Nagoja • Niigata • Osaka • Saitama • Sakai • Sapporo • Sendai • Shizuoka
Wikiprojekt · Portal · Kategoria · Zadanie